مقاله word: تحلیل نکات تربیتی زیارتنامه حضرت زهرا (س) پیرامون شرایط و نتایج تبعیت از ایشان


مقاله word: تحلیل نکات تربیتی زیارتنامه حضرت زهرا (س) پیرامون شرایط و نتایج تبعیت از ایشان-در حال بارگذاری
۲۲ خرداد ۱۳۹۹
WORD
278 بازدید
۱۵۰۰۰ تومان
خرید

معرفی اجمالی مقاله: تحلیل نکات تربیتی زیارتنامه حضرت زهرا (س) پیرامون شرایط و نتایج تبعیت از ایشان ؛ سطح مقاله: علمی پژوهشی؛ سال انتشار: ۱۳۹۷؛ تعداد صفحات: ۱۶؛ فرمت فایل: word؛ حوزه تخصصی مقاله: علوم قرآن و حدیث ؛ موضوع: زیارتنامه حضرت زهرا (س)؛ واژگان کلیدی: زیارتنامه حضرت زهرا (س) ؛ ولایت پذیری ؛ تبعیت ؛ نکات تربیتی . مرجع دانلود: معارف نت | پایگاه مقالات علوم قرآن و حدیث.

فرمت این فایل (doc -word) است و قابل ویرایش می باشد. این مقاله برای ارائه به عنوان تحقیق دانشجویی و استفاده به عنوان منبع علمی مناسب می باشد. آیات و روایات به کار رفته در این فایل با استفاده از نرم افزارهای قرآنی درج شده و مشکل بهم ریختگی متون در این فایل به وجود نیامده است. 

 

عنوان کامل مقاله: تحلیل نکات تربیتی زیارتنامه حضرت زهرا (س) پیرامون شرایط و نتایج تبعیت از ایشان

    

مشخصات مقاله تحلیل نکات تربیتی زیارتنامه حضرت زهرا (س):

مشخصات نشر: دوفصلنامه آموزه های تربیتی در قرآن و حدیث؛ دوره ۴، شماره ۲ – شماره پیاپی ۸، سال انتشار: ۱۳۹۷، صفحه ۸۳- ۹۸؛ نویسندگان: مهیار خانی مقدم؛ سید عبدالرسول حسینی زاده؛ محبوبه عربی.


 

فهرست بخشهای مقاله:

چکیده

مقدمه

١. زیارتنامه حضرت زهرا (س)

۲. نکته های تربیتی ناظر به شرایط تبعیت از حضرت زهرا (س)

۲ – ۱. هدف تربیتی: شناخت لزوم تصدیق حضرت زهرا(س) در کنار محبت به ایشان

۲ – ۲. هدف تربیتی: شناخت لزوم پایبندی به صبر در تبعیت از حضرت زهرا (س)

۲ – ۳. هدف تربیتی: شناخت لزوم محوریت بخشی به حضرت زهرا(س) در تعاملات با دیگران

٣. نکته های تربیتی ناظر به نتایج تبعیت از حضرت زهرا(س)

۳ – ۱. هدف تربیتی: شناخت دستیابی به الحاق اهل بیت(ع) در نتیجه‌ی تصدیق حضرت

۳ – ۲. هدف تربیتی: شناخت پاکیزه شدن وجود زائر بر اثر ولایت حضرت زهرا(س)

۳ – ۳. هدف: شناخت بهره مندی از عنایات ویژه الهی

نتیجه گیری

منابع

 


متن مقاله: 

صفحه ۸۳

زیارتنامه حضرت زهرا

 


تحلیل نکات تربیتی زیارتنامه حضرت زهرا (س) … صفحه ۸۴

مقدمه

تربیت دینی را مجموعه ای از اعمال هدف دار، به منظور آموزش گزاره های معتبر یک دین به افراد می دانند، به نحوی که آن افراد در عمل و نظر به آن آموزه ها، متعهد و پایبند باشند(داودی، ۱۳۹۰، ص ۲۶).

زیارتنامه های فرستادگان الهی، از جمله عوامل مؤثر در تربیت دینی است که می تواند در معنای لغوی زیارت، مبنی بر روی برتافتن از افرادی غیر از زیارت شونده (ابن فارس، ۱۴۰۴ ق، ج ۳، ص ۷۳) و تعظیم و طلب انس با زیارت شونده (طریحی، ۱۳۷۵، ج ۱، ص ۳۱۹) ریشه داشته باشد.

نقش اساسی متن زیارت نامه ها در تربیت زائران، از عوامل مختلفی متأثر بوده که برترین آن، تلقین است. منظور از تلقین به عنوان صورتی از آموزش، این است که اعتقادات خاصی باید بدون پرسش پذیرفته شود ( p۳۴, ۲۰۱۰ , moor ).

می توان تربیت دینی، تربیت اخلاقی کودکان و نظریه های تربیتی را از جمله مثال هایی دانست که تلقین درباره‌ی آنها، صادق است (white, ۲۰۱۰, p۱۲۴-۱۲۳).

بدین رو، زیارت نامه ها به عنوان ارتباط دهنده میان زائر و معصوم، علاوه بر پاداش و فضیلتی که برای خواننده‌ی خود به همراه دارند، موجب تربیت دینی زائر می شود و با دربرداشتن مفاهیم والای تربیتی، بر نگرش، گرایش و گنش وی، تأثیر معتنابهی خواهند داشت.

زیارتنامه حضرت زهرا(س) – برترین بانوی عالم هستی و سرور زنان بهشت (صدوق، ۱۳۹۵ ق، ج ۱، ص ۳۰۵). از جمله زیارت نامه های مأثور است. ابعاد والای شخصیتی و اخلاقی آن حضرت، بی نظیر و مورد توجه خاص پیامبر اکرم (ص) و اهل بیت(ع) و بزرگان مسلمان و غیرمسلمان بوده است (بخاری، ۱۴۰۱ ق، ج ۴، ص ۲۱۰؛ صدوق، ۱۴۱۳ ق، ج ۸، ص ۵۸۸).

از پیامبر اکرم (ص) تعابیر ارجمندی مانند «فداک أبوک» (خزاز رازی، ۱۴۰۱ ق، ص ۳۶)، «فداها أبوها» (صدوق، ۱۳۷۶، ص ۲۳۴) یا «هِیَ بَضْعَهٌ مِنِّی وَ هِیَ نُورُ عَیْنِی وَ هِیَ ثَمَرَهُ فُؤَادِی وَ هِیَ رُوحِیَ الَّتِی بَیْنَ جَنْبَی‏» (طبری آملی، ۱۳۸۳ ق، ج ۲، ص ۱۹۸) درباره‌ی ایشان نقل شده است [۱].

می توان با دقت در مضامین زیارتنامه ایشان، به نشانه هایی برای معرفت مقام و نقش ایشان در نظام هدایت الهی دست یافت. از جمله نکات مهم در زیارتنامه حضرت زهرا (س)، لزوم تبعیت از ایشان است که در کنار نقش آن حضرت در استمرار جریان امامت، می تواند نشأت گرفته از فرمایش نبوی (ص) (لِأَنَّکِ بَضْعَهٌ مِنْهُ وَ رُوحُهُ الَّتِی بَیْنَ جَنْبَیْهِ کَمَا قَال‏) باشد.

بر این اساس، پژوهش حاضر با در نظر گرفتن اصل لزوم تبعیت از حضرت زهرا (س)، درصدد پاسخگویی به این پرسش های اساسی است که بر اساس تحلیل فرازهای زیارتنامه حضرت زهرا (س)، چه آموزه های تربیتی ناظر به شرایط تبعیت از آن حضرت به دست داده می شود؟ تحلیل آموزه های تربیتی ناظر به نتایج تبعیت از آن حضرت، چه نکات تربیتی را در بر خواهند داشت؟

با توجه مفهوم لغوی واژه ی تربیت که به معنای ایجاد کردن حالتی پس از حالتی دیگر در چیزی است تا به حد نهائی آن برسد (راغب اصفهانی، ۱۴۱۲ق، ص ۳۳۶) و معنای اصطلاحی آن که فراهم کردن زمینه هایی برای رشد استعدادها و نیروهای انسان برای رسیدن به کمال خود است نویسندگان، ۱۳۸۸، ص ۲۸)، منظور از نکات تربیتی در پژوهش، مفهوم عام و هدف از آن، افزایش شناخت انسان از هستها و بایدهای تربیتی به منظور رسیدن به اوج کمال و عبودیت خداوند


تحلیل نکات تربیتی زیارتنامه حضرت زهرا (س) … صفحه ۸۵

است.

تتبع نگارندگان بیانگر آن است که تاکنون اثری با نگرش و نگارش پژوهش حاضر، نوشته نشده است؛ بدین رو، با استخراج و دسته بندی مؤلفه های زیارتنامه حضرت زهرا (س)، فرازهای مرتبط با پرسش های پژوهش، دسته بندی و به روش توصیفی- تحلیلی، تبیین خواهند شد.

از آنجا که شایسته است برای استنتاج نکات تربیتی از «اهداف تربیتی» و نیز «گزاره های مبنایی» به منزله ی استدلال قیاسی عملی بهره جست (باقری و همکاران، ۱۳۸۹، ص ۱۲۴)، مطالب در ذیل هر بخش شامل هدف تربیتی، فراز زیارت نامه، گزارهی مبنایی، آموزه های دینی مرتبط و تحلیل نگارندگان است.

 

١. زیارتنامه حضرت زهرا (س)

چند نمونه از زیارتنامه حضرت زهرا (س) وجود دارد که شیخ عباس قمی در مفاتیح الجنان، نمونه های از آن را بیان کرده است (قمی، ۱۳۸۷، ج ۱، ص ۵۴۲-۵۳۸). یکی از آنها از سوی امام باقر(ع) توصیه شده و در کتب معتبر روایی شیعه از جمله من لایحضره الفقیه، تهذیب الأحکام و… نیز نقل شده است که پژوهش حاضر، درصدد بیان شرح و تحلیل این زیارت عظیم الشأن است:

حَدَّثَنَا أَبُو جَعْفَرٍ (ع) ذَاتَ یَوْمٍ قَالَ: إِذَا صِرْتَ إِلَى قَبْرِ جَدَّتِکَ فَاطِمَهَ ع فَقُلْ یَا مُمْتَحَنَهُ امْتَحَنَکِ اللَّهُ الَّذِی خَلَقَکِ قَبْلَ أَنْ یَخْلُقَکِ فَوَجَدَکِ لِمَا امْتَحَنَکِ صَابِرَهً وَ زَعَمْنَا أَنَّا لَکِ أَوْلِیَاءُ وَ مُصَدِّقُونَ وَ صَابِرُونَ لِکُلِّ مَا أَتَانَا بِهِ أَبُوکِ (ص) وَ أَتَانَا بِهِ وَصِیُّهُ (ع) فَإِنَّا نَسْأَلُکِ إِنْ کُنَّا صَدَّقْنَاکِ إِلَّا أَلْحَقْتِنَا بِتَصْدِیقِنَا لَهُمَا بِالْبُشْرَى لِنُبَشِّرَ أَنْفُسَنَا بِأَنَّا قَدْ طَهُرْنَا بِوَلَایَتِکِ.

هَذِهِ الزِّیَارَهُ وَجَدْتُهَا مَرْوِیَّهً لِفَاطِمَهَ (ع) وَ أَمَّا مَا وَجَدْتُ أَصْحَابَنَا یَذْکُرُونَهُ مِنَ الْقَوْلِ عِنْدَ زِیَارَتِهَا ع فَهُوَ أَنْ تَقِفَ عَلَى أَحَدِ الْمَوْضِعَیْنِ اللَّذَیْنِ ذَکَرْنَاهُمَا وَ تَقُولَ:

السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا بِنْتَ رَسُولِ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا بِنْتَ نَبِیِّ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا بِنْتَ حَبِیبِ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا بِنْتَ خَلِیلِ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا بِنْتَ صَفِیِّ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا بِنْتَ أَمِینِ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا بِنْتَ خَیْرِ خَلْقِ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا بِنْتَ أَفْضَلِ أَنْبِیَاءِ اللَّهِ وَ رُسُلِهِ وَ مَلَائِکَتِهِ السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا بِنْتَ خَیْرِ الْبَرِیَّهِ السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا سَیِّدَهَ نِسَاءِ الْعَالَمِینَ مِنَ الْأَوَّلِینَ وَ الْآخِرِینَ

السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا زَوْجَهَ وَلِیِّ اللَّهِ وَ خَیْرِ الْخَلْقِ بَعْدَ رَسُولِ اللَّهِ (ص)

السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا أُمَّ الْحَسَنِ وَ الْحُسَیْنِ سَیِّدَیْ شَبَابِ أَهْلِ الْجَنَّهِ السَّلَامُ عَلَیْکِ أَیَّتُهَا الصِّدِّیقَهُ الشَّهِیدَهُ السَّلَامُ عَلَیْکِ أَیَّتُهَا الرَّضِیَّهُ الْمَرْضِیَّهُ السَّلَامُ عَلَیْکِ أَیَّتُهَا الْفَاضِلَهُ الزَّکِیَّهُ السَّلَامُ عَلَیْکِ أَیَّتُهَا الْحَوْرَاءُ الْإِنْسِیَّهُ السَّلَامُ عَلَیْکِ أَیَّتُهَا التَّقِیَّهُ النَّقِیَّهُ السَّلَامُ عَلَیْکِ أَیَّتُهَا الْمُحَدَّثَهُ الْعَلِیمَهُ السَّلَامُ عَلَیْکِ أَیَّتُهَا الْمَظْلُومَهُ الْمَغْصُوبَهُ

السَّلَامُ عَلَیْکِ أَیَّتُهَا الْمُضْطَهَدَهُ الْمَقْهُورَهُ السَّلَامُ عَلَیْکِ یَا فَاطِمَهُ بِنْتَ رَسُولِ اللَّهِ وَ رَحْمَهُ اللَّهِ وَ بَرَکَاتُهُ صَلَّى اللَّهُ عَلَیْکِ وَ عَلَى رُوحِکِ وَ بَدَنِکِ

أَشْهَدُ أَنَّکِ مَضَیْتِ عَلَى بَیِّنَهٍ مِنْ رَبِّکِ وَ أَنَّ مَنْ سَرَّکِ فَقَدْ سَرَّ رَسُولَ اللَّهِ (ص)

وَ مَنْ جَفَاکِ فَقَدْ جَفَا- رَسُولَ اللَّهِ ص وَ مَنْ آذَاکِ فَقَدْ آذَى رَسُولَ اللَّهِ‏ (ص)- وَ مَنْ وَصَلَکِ فَقَدْ وَصَلَ رَسُولَ اللَّهِ ص وَ مَنْ قَطَعَکِ فَقَدْ قَطَعَ رَسُولَ اللَّهِ ص لِأَنَّکِ بَضْعَهٌ مِنْهُ وَ رُوحُهُ الَّتِی بَیْنَ جَنْبَیْهِ کَمَا قَالَ ص أُشْهِدُ اللَّهَ وَ رُسُلَهُ وَ مَلَائِکَتَهُ أَنِّی رَاضٍ عَمَّنْ رَضِیتِ عَنْهُ وَ سَاخِطٌ عَلَى مَنْ سَخِطْتِ عَلَیْهِ وَ مُتَبَرِّئٌ مِمَّنْ تَبَرَّأْتِ مِنْهُ مُوَالٍ لِمَنْ وَالَیْتِ مُعَادٍ لِمَنْ عَادَیْتِ مُبْغِضٌ لِمَنْ


تحلیل نکات تربیتی زیارتنامه حضرت زهرا (س) … صفحه ۸۶

أَبْغَضْتِ مُحِبٌّ لِمَنْ أَحْبَبْتِ وَ کَفى‏ بِاللَّهِ شَهِیداً* وَ حَسِیباً وَ جَازِیاً وَ مُثِیباً ثُمَّ تُصَلِّی عَلَى النَّبِیِّ وَ الْأَئِمَّهِ ع إِنْ شَاءَ اللَّه‏(صدوق، ۱۴۱۳ ق، ج ۲، ص ۵۷۳).

زائر هنگام قرائت زیارتنامه حضرت زهرا (س) در می یابد که شرط پذیرش عبادت خداوند آن است که از انحراف به دور باشد و برای منحرف نشدن، باید از اولیای الهی تبعیت کرد؛ بدین رو، در ابتدا، با مسیر و شرط اثبات عبودیت خداوند و نتیجه‌ی ولایت پذیری از آن حضرت آشنا می شود؛ سپس، با مختصات شخصیتی حضرت زهرا (س) از منظر ارتباط با ارکان هدایت هستی (پنج تن آل عبا) با تأکید بر برجسته ترین ابعاد شخصیتی پیامبر(ص)، حضرت علی(ع) و حسنین(ع) آشنا می گردد و به این نکته دست پیدا می کند که به زیارت چه شخصیت برجسته ای نائل شده است.

در ادامه‌ی زیارتنامه، با ویژگی های برجسته ی خود حضرت زهرا (س) آشنا می شود و از مصائبی آگاه می گردد که در مسیر هدایت هستی بر آن حضرت وارد شده است. با تحلیل فرازهایی از زیارت نامه، با رویکردی به شناخت ابعاد تبعیت از حضرت زهرا (س)، می توان آموزه های مرتبط با شرایط و نتایج تبعیت از حضرت زهرا(س) را بررسی و تبیین کرد که در ادامه بدانها پرداخته خواهد شد.

 

۲. نکته های تربیتی ناظر به شرایط تبعیت از حضرت زهرا (س)

بدیهی است که صرف ادعای پیروی و تبعیت از حضرت زهرا(س)، منجی فرد نیست و این امر باید شرایط خاص خود را به همراه داشته باشد. بر این اساس، آموزه های برآمده از زیارتنامه حضرت زهرا (س) را می توان ناظر به ابعاد بینشی، کنشی و گرایشی انسان دانست و شاخص ترین شرایط تبعیت از حضرت زهرا (س) را شامل «تصدیق» (بینشی)، «صبر» (گنشی) و «محوریت بخشی به آن حضرت در تعاملات» (گرایشی) برشمرد:

 

۲ – ۱. هدف تربیتی: شناخت لزوم تصدیق حضرت زهرا(س) در کنار محبت به ایشان

فراز زیارتنامه: «زَعَمْنَا أَنَّا لَکِ أَوْلِیَاءُ وَ مُصَدِّقُون‏»

گزاره‌ی مبنایی: زائر در می یابد در کنار محبت به اهل بیت(ع)، باید تمام افعال، اقوال و احوال ایشان را تأیید کند و از هرگونه شک نسبت به ایشان بپرهیزد.

شواهد از آموزه های دینی: بر این مسئله در آموزه های قرآنی و روایی تأکید شده است؛ به عنوان نمونه، خداوند به حضرت موسی (ع) دستور داد تا معلمى الهی را پیدا کند و حضرت موسی(ع) پس از جست وجو و پیدا کردن آن معلم الهی، از او تقاضای آموزش می کند؛ اما استاد پاسخ می دهد:

«قَالَ إِنَّکَ لَنْ تَسْتَطِیعَ مَعِی صَبْرًا* وَکَیفَ تَصْبِرُ عَلَى مَا لَمْ تُحِطْ بِهِ خُبْرًا»(کهف،۶۷ و ۶۸)؛ گفت: تو هرگز نمی توانی با من شکیبایی کنی؟ و چگونه می توانی در برابر چیزی شکیبا باشی که از رموزش آگاه نیستی؟!».

بر اساس مفهوم آیات مذکور، صبر کردن با ولی خدا و تصدیق کردن او به گونه ای که از رموز و اسرار افعال و احوال او آگاه نباشی، کار بسیار دشواری است و معرفت بسیار می خواهد. همان گونه که در داستان موسی(ع) و خضر(ع)، حضرت موسی(ع) در برابر کارهای خضر، زبان به اعتراض گشود؛ زیرا از اسرار آنها آگاه نبود. پس کسی به معرفت می رسد که در


تحلیل نکات تربیتی زیارتنامه حضرت زهرا (س) … صفحه ۸۷

تمام احوال، ولی خدا را تصدیق کند (مکارم شیرازی، ۱۳۷۱، ج ۱۲، ص ۵۰۵-۴۸۷).

همچنین، در سوره آل عمران بیان شده است: «قُلْ إِنْ کُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللَّهَ فَاتَّبِعُونِی … (آل عمران، ۳۱)؛ بگو: اگر خدا را دوست می دارید، از من پیروی کنید….».

در احادیث نیز، تصدیق، شرط صلاح دانسته شده است و تا تصدیق نباشد، فرد، صالح نمی شود. امام حسین (ع) در این باره فرموده اند: «شما به مقام صلاح نمی رسید و صالح نمی شوید تا معرفت پیدا کنید و معرفت پیدا نمی کنید تا تصدیق کنید و تصدیق نمی کنید تا به مقام تسلیم برسید»(کلینی، ۱۴۱۹ ق، ج ۲، ص ۴۷).

بر اساس فرمایش امام باقر(ع)، لازمه‌ی محبت اهل بیت(ع)، اطاعت از دستورات آنان است(همان، ج ۱، ص ۴۰۵).

تحلیل نکته‌ی تربیتی: بدیهی است که این فراز از زیارت نامه، به معنای تعطیل کردن تفکر و تبعیت کورکورانه از حضرت زهرا(س) نیست؛ زیرا تفکر انتقادی، مؤلفه‌ای محوری در فهم انسان و مسئول بسیاری از دستاوردهای ادراکی آدمی است (gray,p۲۱۱٫۲۰۱۱).

اسلام که این همه به تفکر و ایقان دعوت می کند، به طور ضمنی می فهماند که حالت اولیه‌ی بشر، جهل و شک و تردید است و با تفکر و اندیشه ی صحیح، باید به سرمنزل ایقان و مقصود برسد (مطهری، ۱۳۷۴، ج ۱، ص ۳۷).

فرد زائر، بر اساس تفکر در آموخته ها و تردیدهای فطری نسبت به بایسته های مسیر تربیت و هدایت خود، دریافته است که نمی توان جهان را بدون راهبر و مربی متصور شد و بدیهی است که این مربی باید از سوی خداوند، مؤید و مشخص شده باشد تا تربیت انسان ها از هرگونه انحراف، مصون بماند.

با تفکر و پذیرش نصب الهی پیامبر(ص) و لزوم تبعیت از فرمان های ایشان به ویژه دربارهی تأکید ایشان بر تبعیت از قرآن و اهل بیت(ع) (کلینی، ۱۴۱۹ ق، ج ۱، ص ۲۹۴) و تأکید خداوند بر طهارت همه جانبه‌ی اهل بیت (احزاب، ۳۳)، زائر به خوبی مربیان مسیر تربیت خود را یافته و به همین سبب، برای نشان دادن گرایش و محبت خود، به زیارت حضرت زهراس آمده است.

زائر با خواندن این فراز از زیارتنامه حضرت زهرا (س)، این امر را با تلقین در خود درونی خواهد ساخت که صرف محبت به اهل بیت(ع)، مسیر تربیتی وی را پرثمر نخواهد کرد و باید این محبت را در درون خود ارتقاء بدهد.

مسیر ابراز و ارتقاء محبت به اهل بیت(ع) آن است که ضمن تصدیق ایشان، به فرمان های ایشان که برای اعتلای دین حق و تکامل روح انسان ها صادرشده است، به صورت دقیق عمل شود؛ زیرا نمی توان ادعای محبت کسی را کرد؛ اما به فرمان ها و نهی های او توجهی نداشت.

درواقع، مقام «تصدیق» بالاتر از مقام تسلیم است و این بالاترین نکته‌ی تربیتی است که به ویژه در بعد بینشی زائر، مؤثر خواهد بود.

 

۲ – ۲. هدف تربیتی: شناخت لزوم پایبندی به صبر در تبعیت از حضرت زهرا(س)

فراز زیارتنامه: «صَابِرُونَ لِکُلِّ مَا أَتَانَا بِهِ أَبُوکِ ص وَ أَتَانَا بِهِ وَصِیُّه‏»
گزاره‌ی‌ مبنایی: زائر با تلقین و باور لزوم صبر در مسیر تبعیت از حضرت زهرا (س) در می یابد که ادعای تبعیت، با صبر بر اطاعت از پیامبر اکرم (ص) و وصی برحقش و آنچه از قرآن و عترت برای ما


تحلیل نکات تربیتی زیارتنامه حضرت زهرا (س) … صفحه ۸۸

آورده اند، محقق خواهد شد.

شواهد از آموزه های دینی: صبر – به عنوان ملکه‌ی نفسانی و کمک کننده در مقابل انواع مشکلات وصفتی که انسان را با استقامت در برابر معاصی، به راه هدایت پیش می برد (مکارم شیرازی، ۱۳۸۶، ج۳، ص ۲۳۹) – جایگاه بسیار والایی در آموزه های اسلامی دارد و فرد صابر، نزد خداوند متعال، بسیار ستوده شده است:

«… إِنَّمَا یوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُمْ بِغَیرِ حِسَابٍ(زمر، ۱۰)؛ صابران اجر و پاداش خود را بی حساب دریافت می دارند.»

بر اساس روایات علوی، سه نوع صبر (صبر بر مصیبت، طاعت و معصیت) وجود دارد (اسکافی، ۱۴۰۴ ق، ج ۱، ص ۶۴) که اگر برای رضای خداوند متعال و تسلیم امر او باشد، برای پیشبرد تقوای الهی مؤثر است و فضیلت محسوب می شود و موجب دستیابی به کامروایی و پیروزی می گردد (تمیمی،۱۴۱۰ ق، ج ۱، ص ۱۳۰).

در رابطه با عبارت «مَا أَتَانَا بِهِ أَبُوکِ ص وَ أَتَانَا بِهِ وَصِیُّه»، حدیث شریف ثقلین، شارح این بخش از زیارت است که مسلمانان را به تمسک به معجزه‌ی جاوید پیامبر (ص) و عترت و اهل بیت(ع) ایشان فراخوانده است (ترمذی، ۱۳۹۵، ج ۵، ص ۳۲۸).

تحلیل نکته های تربیتی:

از نظر تربیتی، «صبر» علاوه بر اینکه در تغییر محرک های بیرونی (محیطی) اثر می گذارد و انسان صبور، بدون شتاب و عجله منتظر می ماند تا شرایط محیطی برای تصمیم مناسب او آماده شود، برای تنظیم شرایط درونی و تعدیل آنها- مثل مدیریت هیجان ها۔ نیز کمک می کند و انسان یاری می نماید که در هنگام خشم و ترس و طمع و غلبه‌ی احساسات تصمیم گیری نکند.

برجسته ترین نکته‌ی تربیتی این فراز از زیارتنامه آن است که زائر درمی یابد در بعد گنشی و مسیر اطاعت و تصدیق حضرت، با گرفتاری ها و ناگواری های درونی (مانند وسوسه های نفسانی و بیرونی (تلاش معاندان و منافقان) روبرو خواهد شد تا زمینه‌ی اثبات صداقت وی فراهم آید؛ بدین رو، وی باید در راه اطاعت و تمسک به این بزرگواران صبور باشد و در مقابل، توسل و تمسکش را تقویت کند و اجازه ندهد که این رابطه منقطع شود.

 

۲ – ۳. هدف تربیتی: شناخت لزوم محوریت بخشی به حضرت زهرا(س) در تعاملات با دیگران

فراز زیارتنامه: «أَنِّی رَاضٍ عَمَّنْ رَضِیتِ عَنْهُ وَ سَاخِطٌ عَلَى مَنْ سَخِطْتِ عَلَیْهِ وَ مُتَبَرِّئٌ مِمَّنْ تَبَرَّأْتِ مِنْهُ مُوَالٍ لِمَنْ وَالَیْتِ مُعَادٍ لِمَنْ عَادَیْتِ مُبْغِضٌ لِمَنْ أَبْغَضْتِ مُحِبٌّ لِمَنْ أَحْبَبْت‏».

گزاره‌ی مبنایی: زائر در می یابد که باید تعاملات و خواسته های خود را بر محور خواسته های مولا و پیشوای خود قرار دهد.

شواهد از آموزه های دینی: خداوند به تبعیت از افرادی فرمان داده است که از سوی او هدایت شده اند: «أُولَئِکَ الَّذِینَ هَدَى اللَّهُ فَبِهُدَاهُمُ اقْتَدِهْ (انعام،۹۰)؛ آنان کسانی بودند که خدا آنان را هدایت کرد، تو نیز از هدایت (راه) آنان پیروی نما.»

بر این اساس، امام علی(ع) به پیروی از اهل بیت (ع) سفارش می کند: «به خاندان پیامبرتان بنگرید و بدان سو بروید که می روند و پی آنان را بگیرید که هرگز شما را از راه رستگاری بیرون نخواهند کرد و به هلاکتتان باز نخواهند آورد. اگر ایستادند، بایستید و اگر برخاستند، برخیزید. بر آنان پیشی مگیرید که گمراه می شوید و از آنان…

متن ادامه دارد… برای دریافت فایل word این مقاله از طریق گزینه خرید اقدام نمایید.

 


راهنمای خرید فایل:

برای دانلود این فایل از طریق گزینه «خرید» اقدام نمایید. بلافاصله پس از پرداخت، لینک دانلود نمایش داده می شود. همچنین، لینک دانلود از طریق ایمیل برای کاربر ارسال می گردد(توجه نمایید در مرحله تکمیل فرم خرید فایل، آدرس ایمیل خود را به درستی وارد نمایید). در صورت بروز هرگونه مشکل برای خرید یا دانلود، درخواست خود را از طریق راه های ارتباطی زیر برای ما ارسال نمایید:

ID تلگرام و ایتا: [email protected]           ایمیل: [email protected]

 


 

مقالات مشابه با موضوع حضرت زهرا (س) :

کارکردهای تفسیری استنادهای قرآنی در خطبه‌ های حضرت زهرا (س)

نقد و ارزیابی گزارش ابن‌ طاووس از پوشش حضرت زهرا (ع) بر پایه دعای نور

   


واژگان و اصطلاحات پرتکرار مقاله: زیارتنامه حضرت زهرا (س) ؛ زیارتنامه حضرت فاطمه (س)؛ ولایت پذیری ؛ تبعیت ؛ اهل بیت ؛ زیارت

 


عناوین مشابه جستجو شده:

زیارتنامه ماثور حضرت زهرا (س)

شرح زیارت نامه حضرت زهرا (س)

دانلود مقاله در مورد زیارتنامه حضرت فاطمه (س)

دانلود مقاله آماده در مورد زیارتنامه حضرت زهرا (س)

دانلود تحقیق آماده در مورد زیارتنامه حضرت زهرا (س)

متن کامل زیارت حضرت فاطمه زهرا همراه با ترجمه فارسی

دانلود تحقیق آماده در مورد تربیتی زیارتنامه حضرت زهرا (س)

دانلود فایل word مقاله در مورد نکات تربیتی زیارتنامه حضرت فاطمه زهرا (س)

 


معارف نت | پایگاه مقالات علوم قرآن و حدیث

انتهای پیام مقاله: تحلیل نکات تربیتی زیارتنامه حضرت زهرا (س) پیرامون شرایط و نتایج تبعیت از ایشان