قیمت: | 15000تومان |
تاریخ انتشار: | 22 بهمن 1396 |
دسته بندی: | مقالات دانشجویی |
مبانی اخلاق پزشکی از منظر قرآن و روایات
نوع مقاله: دانشجویی (چاپ نشده)
فرمت فایل: WORD
تعداد صفحات: ۱۵
چکیده
واژگان کلیدی: اخلاق، اخلاق پزشکی، مبانی اخلاق پزشکی، اخلاق اسلامی.
چارچوب عناوین:
روش تحقیق
مفهوم شناسی
الف) مبانی
ب) اخلاق
ج) اخلاق پزشکی
تحلیل مسأله:
الف) خداشناسی
ب) خودشناسی
ج) جامعه شناسی
د) هستی شناسی
نتیجه مقاله
پیشنهاد
منابع و مآخذ
مقدمه
گرایش به ارزشهای اخلاقی به طور فطری در نهاد آدمی وجود دارد. از این رو، پیام آوران الهی همواره با تکیه بر ارزش های اخلاقی مردم را به رشد و رویش در ابعاد گوناگون زندگی دعوت کردهاند.
هر چه زندگی انسان پیچیدهتر میشود و از حالت ابتدائی و بسیط خارج میگردد، مسئله اخلاق هم شکل گسترده تر و پیچیده تری به خود میگیرد و تعریف اخلاقی روابط انسانها در جامعه مشکلتر میشود و تشخیص مصادیق اخلاقی از غیر اخلاقی دشوارتر میگردد. همچنین، پیچیدگی دنیای امروز در ابعاد مختلف زندگی باعث شده است که اخلاق در حرفه های مختلف به صورت جداگانه مطرح گردد. در جامعهی پزشکی طرح بحث اخلاق به دلیل اهمیت حرفهی پزشکی از جایگاه ویژه ای برخوردار است؛ چرا که پیامبر اکرم(ص) دانش پزشکی را معادل و همطراز دانش دینی قرار داده است و درباره اهمیت این علم می فرمایند:
«الْعِلْمُ عِلْمَانِ عِلْمُ الْأَدْیَانِ وَ عِلْمُ الْأَبْدَان»(کلینی، ۱۳۶۹، ص۳۷)؛
«دانش بر دو قسم است: علم دینشناسی و علم طب».
این نوع تقسیمبندی در کلام پیامبر(ص) ناظر به هدف علم است؛ که یا به منظور تغذیه روح و معنویت انسان است که خداوند پیامبران را بدان جهت فرستاده است و آن شناخت دین الهی است و یا به منظور سلامت جسمی و تقویت بنیه و توان کاری انسان است که علم پزشکی متکفل آن است. بنابراین در کنار هم قرار گرفتن علم الادیان و علم الابدان بیانگر ارزش علم پزشکی است که بر سائر علوم مقدم است. لذا، در اندیشه اسلامی، اخلاق پزشکی از اهمیت و جایگاه والاتری برخوردار گردید. در قرآن کریم به اهمیت احیای نفس اشاره شده است و میفرماید:
«وَ مَنْ أَحْیَاهَا فَکَأَنَّمَا أَحْیَا النَّاسَ جَمِیعًا»(مائده/۳۲)؛
«و هر کس کسى را زنده بدارد، چنان است که گویى تمام مردم را زنده داشته است».
اخلاق پزشکی نه تنها در فرهنگ و تعالیم اسلامی، بلکه در همهی جوامع از جایگاه ویژه و قداست خاصی برخوردار است. مباحث مربوط به این حوزه در نوشته ها و گفته های ارزشمند پزشکان و حکیمان فاضلی چون بقراط، جالینوس، ذکریای رازی، ابن سینا و… که دانشمندان برجستهی زمان خود بودند، این ادّعا را اثبات و مرتبهی علمی و اخلاقی آنان را نیز به روشنی آشکار میسازد. بر همین اساس، «در آثار این عالمان آمده است که نخست، علم اخلاق را به شاگردان خود می آموختند و تا آنها را از نظر اخلاقی نمیآزمودند، آنان را برای آموختن علم پزشکی، به شاگردی نمی پذیرفتند»(عاملی، ۱۳۸۰، ص۱۲۱).
یکی از مباحث جدیدی که به منزلهی یک مسأله نو در حوزهی اخلاق پزشکی مطرح می باشد، بررسی مبانی اخلاق پزشکی است. طرح مبانی اخلاق این حرفه و تحلیل آنها پاسخی برا چرائی آموزه های دانش اخلاق پزشکی و بستر مناسبی برای نهادینه کردن این دانش ارزشمند در مجامع پزشکی است. از اینرو، بررسی مبانی دانش اخلاق پزشکی ضروری به نظر میرسد. لذا با توجّه به اهمیت این مسأله و وجوب تحقیق بیشتر در این مورد، در ادامه تلاش خواهد شد این مبانی از منظر آیات قرآن کریم و احادیت و روایات اهل بیت علیهم السلام تبیین و مورد بررسی قرار گیرد.
مبانی اخلاق پزشکی از منظر قرآن و روایات